Registreren
Wachtwoord vergeten?
Winkelmandje (€ 0,-)
Verloren
381
850
1018
1227
1256
1320
1457
1500
1596
1658
1718
1806
1877
1946
381

381: In dit jaar ging een aanzienlijke Romeinse vrouw, Egeria, op reis naar Palestina, Egypte en Syrië. Zij wilde met eigen ogen alle Bijbelse plaatsen zien. Aan het verslag van haar pelgrimage voegde zij een beschrijving van de liturgische vieringen in Jeruzalem toe. Zie ook: In het land van de Bijbel; Ambrosius Zeebout, Tvoyage van Mher Joos van Ghistele.

850

850-875: Het Evangeliarium van Egmond, dat de oudst bekende afbeeldingen van mensen en gebouwen uit de Nederlanden bevat, wordt vervaardigd. Rond 975 komt het in bezit van Graaf Dirk II van Holland, die er een met edelstenen bezette gouden band omheen laat zetten en het aan de Egmondse Abdij ten geschenke geeft. Zie ook: Annalen van Egmond; Het klooster Egmond: hortus conclusus.

1018

1018: Hertog Godfried van Lotharingen probeert met een landing in vijandelijk gebied de burcht in Vlaardingen te veroveren. Van de strijd en het daaropvolgende bloedbad is een verslag bewaard gebleven van de hand van Alpertus van Metz. Zie ook: Alpertus van Metz, Gebeurtenissen van deze tijd. Een fragment over bisschop Diederik I van Metz. De mirakelen van de heilige Walburg in Tiel.

1227

1227: Onder leiding van de bisschop van Utrecht eindigt de slag tegen opstandelingen bij Ane in een nederlaag. In hun zware harnassen en onder vuur van de boogschutters zinken de ridders weg in het Drentse moeras: 400 strijders laten het leven. Zie ook: Ronald de Graaf, Oorlog om Holland 1000-1375; Een verhaal over Groningen, Drente, Coevorden en allerlei andere zaken onder Utrechtse bisschoppen.

1256

1256: Graaf Willem II van Holland zakt bij Hoogwoud met paard en al door het ijs en wordt vermoord door de Westfriezen. Zijn zoon Floris V volgt hem op. Zie ook: De stadsrechten van Graaf Willem II van Holland; Jan Willem Verkaik, De moord op graaf Floris V; Antheun Janse, Ridderschap in Holland.

1320

Omstreeks 1320 wordt in Brabant  de Lancelotcompilatie vervaardigd. Het is een bewerking in Middelnederlandse verzen van de dertiende-eeuwse Franse trilogie Lancelot du Lac - la Queste del Saint Graal - La Mort le Roi Artu.  Hieraan zijn zeven ridderomans toegevoegd, waardoor de Lancelotcompilatie de schatkamer is van de Middelnederlandse Arturliteratuur. Zie ook: De ongevalliche Lanceloet. Studies over de Lancelotcompilatie.

1457

1457: Suster Bertken laat zich inmetselen in de Utrechtse Buurkerk. Met één raam naar de straat en een ander dat uitziet op het altaar vormt zij een schakel tussen kerk en wereld. In haar kluis schrijft ze verschillende gebeden, traktaten en liederen. Zie ook: Bertken Jacobs, Mi quam een schoon geluyt in mijn oren; Anneke Mulder-Bakker, Verborgen vrouwen. Kluizenaressen in de middeleeuwse stad.

1500

1500: Na de uitvinding van de boekdrukkunst door Gutenberg maakt de boekproductie in de Nederlanden een stormachtige ontwikkeling door. Er worden tal van bijbels en volksboeken gedrukt. Zie ook: Willem Heijting, Profijtelijke boekskens; De gedrukte Nederlandse Reynaerttraditie; De tovenaar Vergilius.

1596

1596: Constantijn Huygens wordt geboren te Den Haag. Deze diplomaat, dichter, musicus en componist zou een vooraanstaande rol spelen in het Hollandse culturele leven van de Gouden Eeuw. Zie ook: Inge Broekman, De rol van de schilderkunst in het leven van Constantijn Huygens (1596-1687); Rudolf Rasch, Driehonderd brieven over muziek van, aan en rond Constantijn Huygens; Vrouwen rondom Huygens.

1658

1658: VOC- viceadmiraal Witte de With sterft op zee tijdens een gevecht om de Sont. Zijn gebalsemde lichaam wordt een jaar later bijgezet in een praalgraf in de Rotterdamse Sint-Laurenskerk. Zie ook: Anne Doedens, Witte de With 1599-1658; De jacht op Spaans zilver; Wendy de Visser, Piet Hein en de zilvervloot.

1718

1718: Op 6 Augustus wordt Jacob Frederik Muller, alias Jaco, op de Dam geradbraakt. In de Amsterdamse geschiedenis geldt hij als de grootste schurk aller tijden. Zijn reputatie is gebaseerd op een pamflet met ombetrouwbare gegevens dat verscheen tijdens de appèlprocedure voor het Hof van Holland. Zie ook: Frans Thuijs, De ware Jaco.

1806

1806: Op verzoek van een delegatie uit de Nederlanden benoemt keizer Napoleon zijn broer Lodewijk Napoleon tot koning van het Koninkrijk Holland. Zijn pogingen Nederlands te spreken, leiden tot de bijnaam 'conijn van Holland'. Zie ook: Amsenga/Dekkers, 'Wat nu?', zei Pichegru ; Nederland in Franse schaduw.

1877

1877: Aletta Jacobs legt als eerste Nederlandse vrouw het universitair examen Geneeskunde af. Met haar latere strijd voor het vrouwenkiesrecht staat zij aan het begin van de eerste feministische golf. Tijdgenote Johanna Naber bevordert de maatschappelijke erkenning van vrouwen door hen op de voorgrond te plaatsen in haar geschied-verhalen. Zie ook: Maria Grever, Strijd tegen de stilte; Anneke Ribberink, 'Leidsvrouwen en zaakwaarneemsters'.

1946

1946: Op 15 november wordt het Akkoord van LInggadjati gesloten. Nederland zou samen met de Verenigde Staten van Indonesië, Suriname en de Nederlandse Antillen de Nederlandsch-Indische Unie vormen. De Tweede Kamer gaat niet akkoord. UIteindelijkt leidt dit tot de politionele acties. Zie ook: Frans Glissenaar, 'DD'. Het leven van E.F.E. Douwes Dekker; Idem, Indië verloren, rampspoed geboren; Linggadjati.

  • Home
  • Boeken
  • Tijdschriften
  • SERIES
  • Over Ons
  • Nieuws
  • info en links
  • Contact
Leken trekken tot Gods woord

€ 29,-



Details
Redactie:
-
ISBN:
9789087041151
NUR:
684, 704
Boeksoort:
w
Talen:
Nederlands
Uitgever:
Verloren
Reeks:
Middeleeuwse Studies en Bronnen
Reeks nummer:
120
Editie:
2009/2
Druk:
1
Jaar van uitgifte:
2009
Aantal bladzijdes:
320
Bindwijze:
ing
Extra:
geïllustreerd
Aantal delen:
1
Status:
leverbaar

Overzicht > geschiedenis > kerk en religie > Leken trekken tot Gods woord

Dirc van Herxen (1381-1457) en zijn Eerste Collatieboek

Lydeke van Beek
Flaptekst

In deze studie, die zich beweegt op het snijvlak van letterkunde, geschiedenis en theologie, staat de Zwolse auteur Dirc van Herxen, een van de voormannen van de Moderne Devotie, centraal. Zijn oeuvre mag beschouwd worden als het omvangrijkste en veelzijdigste van alle auteurs uit de kring van de broeders van het gemene leven. Naast tal van Latijnse werken schreef Dirc van Herxen ook het volkstalige Eerste Collatieboek. Met dit boek wilde hij leken die meer verlangden dan de traditionele diensten die de Kerk bood, onderwijzen en toerusten in zaken van geloof en leven. In Leken trekken tot Gods woord onderwerpt Lydeke van Beek het Eerste Collatieboek aan een letterkundige analyse, tegen de achtergrond van de laatmiddeleeuwse religieuze en stedelijke cultuur – niet alleen in Zwolle, maar ook in Amersfoort en de regio rond de (huidige Duitse) stad Goch, waar het werk weerklank vond.

Recensie

'De tekst van het Eerste Collatieboek is lang als verloren beschouwd maar in 1957 teruggevonden. Sinds die identificatie van de tekst is er alleen wat verkennend onderzoek naar gedaan. De studie van Van Beek maakt dat gemis ruimschoots goed vooral omdat niet alleen naar de overlevering en opbouw van het boek is gekeken. Juist het feit dat zij de tekst plaatst tegen de achtergrond van de laatmiddeleeuwse stedelijke problematiek, maakt dit boek interessant voor meer mensen dan een handjevol taalkundigen.' Ingrid Wormgoor in: Zwols Historisch Tijdschrift tot Gods woord 27 (2010) 2; 'Lydeke van Beek, neerlandica van professie, beschouwt de broederhuizen als gemeenschappen die het midden houden tussen kerk en wereld. "De devoten leefden te midden van hun stadsgenoten en onderhielden contact met familie en vrienden. Tegelijk leidden zij echter ook een afgescheiden leven in hun broeder- en zusterhuis, droegen zij eenvoudige kleren en hielden zij zich aan hun eigen devote leefregels." Van Beek heeft door studie van deze beweging ook afgeleerd te spreken over dé moderne devotie. "Daarvoor was de beweging te gevarieerd. Ook moet je voorzichtig zijn om er een voorreformatorische beweging in te zien. De devoten waren trouwen aan de kerk, maar hun spits was gericht op de hervorming van het hart. Zij roepen op tot het breken met de zonde en het leiden van een Godgewijd leven." ' Klaas van der Zwaag in: Reformatorisch Dagblad 26-11-2009; 'Na deze ontdekkingen [van een gedeelte en een complete tekst van het Eerste Collatieboek van Dirc van Herxen] verschenen verschillende publicaties over het Eerst Collatieboek, maar daarin werd het geschrift niet verbonden met de collatiepraktijk en het leven en werk van Van Herxen. De dissertatie van Van Beek voorziet in deze lacune en laat daarmee de meerwaarde zien van interdisciplinair wetenschappelijk onderzoek. [...] Leken trekken tot Gods woord biedt de lezer een doorwrochte letterkundige analyse van het geschrift van Van Herxen, en plaatst het tegen de achtergrond van de laatmiddeleeuwse religieuze en stedelijke cultuur in de Lage Landen. Van Beek biedt daarmee een mooie inkijk in zowel de totstandkoming van deze tekst als zijn functioneren in de maatschappij. Juist die brede blik maakt de studie zeer interessant en lezenswaardig.' Madelon van Luijk in: Madoc 22 (2010) 2, p. 122-124; 'Met een onderzoeksstrategie waarin codicologie, filologie en geschiedenis van de laatmiddeleeuwse religieuze bewegingen worden gecombineerd, tracht de auteur de context waarin Dirc van Herxen en zijn oeuvre hebben gefunctioneerd te reconstrueren (hoofdstukken 1 en 2). Aan de hand van contemporaine bronnen en recente studies over het religieuze leven in Zwolle, krijgen het leven en de activiteiten van Dirc van Herxen scherpere contouren. [...] De specifieke analyse van de nadruk op leken als geïntendeerd publiek van het Eerste Collatieboek verrijkt het boek van Van Beek met vernieuwende inzichten over de relatie van de gemeenschap van broeders van het gemene leven geleid door Dirc van Herxen en de inwoners van de stad waarin zij leefden en functioneerden. [...] Van Beek gaat echter niet in op de vraag wie deze goedwillende leken waren en hoe zij daadwerkelijk de collatieboeken gebruikten.' Sabrina Corbellini in: Tijdschrift voor Geschiedenis 123 (2010) p. 451-453. 'L'a. nous soumet à une vaste analyse littéraire sur fond de culture religieuse de moyen âge finissant et de culture citadine [...]. Elle [La présente étude] constitue une contribution fouillée sur une figure marquante de la "Dévotion Moderne".' G. Michiels in: Bulletin Codicologique (2010) 2, p. 276.

Vergelijkbare titels:
Herinnering en identiteit in het vrijzinnig protestantisme

Herinnering en...

-
€ 19,-
Middeleeuwse Magister

Middeleeuwse Magister

-
€ 25,-
'Zoo heerlijk eenvoudig'

'Zoo heerlijk eenvoudig'

Willem van der Meiden
€ 35,-
Acht eeuwen Minderbroeders in Nederland

Acht eeuwen...

J.A. de Kok ofm
€ 39,-
De mooiste onder de vrouwen

De mooiste onder de...

Eloe Kingma
€ 21,-
  • Uitgeverij Verloren
  • Torenlaan 25
  • 1211 JA
  • Hilversum
  • T: 035-6859856
  • F: 035-6836557
  • E: bestel@verloren.nl