Registreren
Wachtwoord vergeten?
Winkelmandje (€ 0,-)
Verloren
325
850
1018
1227
1256
1320
1457
1500
1596
1658
1718
1806
1877
1949
325

325: Een van de deelnemers aan het Concilie van Nicea zou Nikolaos van Myra zijn geweest. Het is deze bisschop die zich ontwikkelde tot onze Sinterklaas. Zie ook: A. Blom, Nicolaas van Myra en zijn tijd [ISBN 9065500375]; Marita Kruijswijk en Marian Nesse, Nederlandse jaarfeesten en hun liederen door de eeuwen heen [ISBN 9789065509338].

850

850-875: Het Evangeliarium van Egmond, dat de oudste afbeeldingen van Nederlandse mensen en gebouwen bevat, wordt vervaardigd. Rond 975 belandt het in het bezit van Graaf Dirk II van Holland, die er een met edelstenen bezette gouden band omheen laat zetten en het aan de Egmondse Abdij ten geschenke geeft. Zie ook: Annalen van Egmond [ISBN 9789087040000]; De abdij van Egmond [ISBN 9065507078].

1018: Hertog Godfried van Lotharingen probeert met een landing in vijandelijk gebied de burcht in Vlaardingen te veroveren. Van de strijd en het daaropvolgende bloedbad is een verslag bewaardgebleven van de hand van Alpertus van Metz. Zie ook: Alpertus van Metz, Gebeurtenissen van deze tijd. Een fragment over bisschop Diederik I van Metz. De mirakelen van de heilige Walburg in Tiel [ISBN 9065500715].

1227

1227: Onder het gezag van de Bisschop van Utrecht eindigt de slag tegen opstandelingen bij Ane in een nederlaag. In hun zware harnassen en onder vuur van de boogschutters zinken de ridders weg in het Drentse moeras; 400 strijders laten het leven. Zie ook: Ronald de Graaf, Oorlog om Holland 1000-1375 [ISBN 9065508074]; Een verhaal over Groningen, Drente, Coevorden en allerlei andere zaken onder Utrechtse bisschoppen [ISBN 9065500057].

1256

1256: Graaf Willem II van Holland wordt gedood door de Westfriezen, nadat hij bij Hoogwoud met paard en al door het ijs gezakt is. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon Floris V. Zie ook: De stadsrechten van Graaf Willem II van Holland [ISBN 906550219X]; Antheun Janse, Ridderschap in Holland [ISBN 9065506675]; Ronald de Graaf, Oorlog om Holland 1000-1375 [ISBN 9065508074].

Omstreeks 1320 wordt in Brabant  de Lanceloetcompilatie vervaardigd. Dit handschrift bevat versvertalingen van de verhalencyclus Lanceloet - Queeste Vanden Grale - Arturs doet. Ondanks dat de codex niet volledig bewaard is gebleven, vormt het de schatkamer van Middelnederlandse Arthurliteratuur. Zie ook: Lanceloet. De Middelnederlandse vertaling van de Lancelot en prose overgeleverd in de Lancelotcompilatie [ISBN 9065500243].

1457

1457: Suster Bertken laat zich inmetselen in de Utrechtse Buurkerk. Met één raam naar de straat en een ander dat uitziet op het altaar vormt zij een schakel tussen de kerk en buitenwereld. Geïnspireerd door de Moderne Devotie schrijft ze verschillende gebeden, traktaten en liederen. Zie ook: Bertken Jacobs, Mi quam een schoon geluyt in mijn oren [ISBN 9789065509666]; Anneke Mulder-Bakker, Verborgen vrouwen [ISBN 9789065509963].

1500: Na de uitvinding van de Gutenberg-drukpers maakt de boekproductie in de Nederlanden een grote ontwikkeling door. Zie ook: Willem Heijting, Profijtelijke boekskens [ISBN 9789065509895]; De gedrukte Nederlandse Reynaerttraditie [ISBN 9065507655]; Erwin Mantingh, Een monnik met een rol [ISBN 9065506322].

1596: Constantijn Huygens wordt geboren te Den Haag. Deze diplomaat, dichter, musicus en componist zou een vooraanstaande rol spelen in het Hollandse culturele leven van de Gouden Eeuw. Zie ook: I. Broekman, De rol van de schilderkunst in het leven van Constantijn Huygens (1596-1687) [ISBN 9065508546]; J. Jansen, Imitatio [ISBN 9789087040277]; Driehonderd brieven over muziek van, aan en rond Constantijn Huygens [ISBN 9789065509673].

1658

1658: VOC- viceadmiraal Witte de With sterft op zee tijdens een gevecht om de Sont. Zijn gebalsemde lichaam wordt een jaar later bijgezet in een praalgraf in de Rotterdamse Sint-Laurenskerk. Zie ook: De jacht op Spaans zilver [ISBN 9789087040475]; Anne Doedens, Witte de With 1599-1658 [ISBN 978908704060]; Wendy de Visser, Piet Hein en de zilvervloot [ISBN 065504540].

1718: Op 6 Augustus wordt Jacob Frederik Muller, alias Jaco, op de Dam geradbraakt. Hij zou in de Amsterdamse geschiedenis bekend komen te staan als de grootste schurk aller tijden. Zie ook: Frans Thuijs, De ware Jaco [ISBN 9789087040314].

1806: Op 5 juni deed een Nederlandse delegatie te Parijs een formeel verzoek aan Keizer Napoleon om zijn broer Lodewijk Napoleon tot koning van het Koninkrijk Holland te laten kronen. Zie ook: Nederland in Franse schaduw [ISBN 9065509062]; Het Koninkrijk Holland (1806-1810) [= DNE 30 (2006) 3]; J. Amsenga & G. Dekkers, ‘Wat nu?’, zei Pichegru [ISBN 9065504648]; Boudewijn Donker Curtius, Afscheid van de wereld [ISBN 9789087041229].

1877

1877: Aletta Jacobs legt als eerste Nederlandse vrouw het Universitair examen Geneeskunde af. Met haar latere strijd voor het vrouwenkiesrecht staat zij aan het begin van de eerste feministische golf. Zie ook: Maria Grever, Strijd tegen de stilte [ISBN 065503951]; Marijn Smeets, The business of being a woman [ISBN 9072131363]; Anneke Linders, 'Frappez, frappez toujours!' [ISBN 9065507655].

1949: Op 27 december erkent Nederland de onafhankelijkheid van Indonesië met de ondertekening van het Akkoord van Linggadjati. Dit moment markeert het einde van een lange periode van geweld en kolonisatie. Zie ook: Frans Glissenaar, 'DD'. Het leven van E.F.E. Douwes Dekker [ISBN 9065500642]; Frans Glissenaar, Indië verloren, rampspoed geboren [ISBN 9065504605]; Linggadjati [=Themanummer Pro Memorie 9 (2007) 2].

  • Home
  • Boeken
  • Tijdschriften
  • SERIES
  • Over Ons
  • Nieuws
  • extra info
  • Contact
De Rijmkroniek van Holland en zijn auteurs

€ 37,-



Details
Redactie:
-
ISBN:
9070403439
NUR:
684, 613
Boeksoort:
w
Talen:
Nederlands
Uitgever:
Verloren
Reeks:
Hollandse Studiën
Reeks nummer:
35
Druk:
1
Jaar van uitgifte:
1999
Aantal bladzijdes:
492
Bindwijze:
ing
Extra:
geïllustreerd
Aantal delen:
1
Status:
leverbaar

Overzicht > historiografie > De Rijmkroniek van Holland en zijn auteurs

Historiografie in Holland door de Anonymus (1280-1282) en de grafelijke klerk Melis Stoke (begin veertiende eeuw)

J.W.J. Burgers
Flaptekst

De Rijmkroniek van Holland behandelt de geschiedenis van het graafschap Holland en Zeeland tot het jaar 1305 en geeft met name een levendig en gedetailleerd verslag van de roerige periode 1296-1304. Het belang van de bron voor de Zeeuwse en Hollandse geschiedschrijving wordt al eeuwen onderkend. Veel middeleeuwse schrijvers hebben uit de kroniek geput en ook ons huidige beeld van de middeleeuwse geschiedenis van Holland, zowel het populaire als het wetenschappelijke, gaat voor een groot deel terug op dit werk. J.W.J. Burgers bereidt een nieuwe editie van de Rijmkroniek voor - de vijfde sinds 1591. Ook voor literatuurhistorici en taalkundigen vormt de kroniek een belangrijk studieobject. De eerste versie van de Rijmkroniek is het oudste volkstalige werk in dit genre en het gehele werk is een van de vroegste volledig overgeleverde en meer omvangrijke literaire teksten in het Nederlands. Hoewel er veel onderzoek verricht is naar de Rijmkroniek, zijn het auteurschap en de datering van de verschillende stadia en de twee voltooide versies nog steeds onderwerp van discussie. De ontdekking van een groot aantal door Melis Stoke eigenhandig geschreven oorkonden stelde Burgers in staat Stokes ambtelijke carrière, eerst als stadsklerk in Dordrecht en later in de grafelijke kanselarij, te volgen. Met behulp van die nieuwe informatie en door een nauwkeurige stilistische en inhoudelijke analyse van de tekst kon het ontstaan van de Rijmkroniek worden gereconstrueerd. Het blijkt dat in de jaren 1280-1282 een eerste, anonieme auteur een kroniek heeft geschreven voor graaf Floris V, waarna Stoke in twee stadia, in 1301-1302 en in of kort na 1305, een vervolg daarop vervaardigde in opdracht van de graven Jan II en Willem III. Nog later (waarschijnlijk na 1308, mogelijk in 1311-1314) heeft Stoke de kroniek opnieuw herzien. Burgers beschrijft de werkwijze en doelstellingen van beide chronisten, de bronnen die zij gebruikten en de politieke en culturele context waarin beide kronieken ontstonden.

Recensie

'Eigenlijk kan een bespreking van deze omvang geen recht doen aan een boek van deze allure, dat veel weg heeft van een detective. (...) Burgers heeft onderzoek van grote klasse afgeleverd, dat slechts voor kleine kanttekeningen ruimte laat, zoals die over de "ontleende" verzen uit Karel ende Elegast. Ik heb slechts twee opmerkingen als lezer. Men kan eigenlijk bij elk hoofdstuk beginnen, aangezien Burgers (bewust) voortdurend de stand van zaken weergeeft en herhaalt. Die redundantie begon mij, van begin tot eind lezend, soms wat te irriteren. Iets wat ook gold voor zijn neiging om zelfs kleine bevindingen steeds als bewijzen te bestempelen voor iets dat in dat stadium al lang op andere en betere grond(en) was aangetoond. (...) Dat haalt nodeloos de vaart uit dit prachtige boek.' Rob Resoort in: Literatuur (2000) 4, p. 228-230. 'Op grond van de door beide auteurs gebruikte bronnen, toont Burgers aan dat de "Rijmkroniek van Holland" in de Hollandse literaire traditie van haar tijd past, maar dat er daarnaast niets op tegen is om de tekst als bron voor historisch onderzoek te gebruiken, omdat zowel de anonymus als Stoke als "competente, welingelichte en in principe waardheidsgetrouwe auteurs" beschouwd mogen worden (p. 318). Ook Burgers kunnen we trouwens als een competente, welingelichte en in principe waarheidsgetrouwe auteur kenschetsen. Hij bestudeert de materie vanuit verschillende invalshoeken en doet geen enkele bewering zonder deze eerst zorgvuldig te boekstaven en hij formuleert precies en gedegen. (...) De vragen met betrekking tot de "Rijmkroniek", die in de inleiding aan de orde komen, worden in het slothoofdstuk overtuigend beantwoord. Hoe Burgers op grond van o.a. historisch, paleografisch en taal- en letterkundig onderzoek tot deze antwoorden komt is in de tussenliggende hoofdstukken op de voet te volgen. Burgers' studie over de "Rijmkroniek van Holland" is een prachtige studie!' Tanneke Schoonheim in: Amsterdamer Beiträge zur älteren Germanistik 54 (2001), p. 233-236. 'Al met al is Burgers' monografie een grote stap voorwaarts in het onderzoek van de Rijmkroniek van Holland. Het toekomstig onderzoek - of dat nu strikt historisch of literair georiënteerd is - kan niet om dit degelijke werk heen. (...) Het zicht dat deze studie biedt op de genese van de Rijmkroniek zal ongetwijfeld op details nog worden bijgesteld: niet alles wat Burgers zegt over de literaire aspecten ervan, bijvoorbeeld de verbindingen met andere (volkstalige) teksten, is voor mij even overtuigend. Maar het schijnt mij toe dat - gegeven het beschikbare bronnenmateriaal - er aan de grote lijnen van dit beeld nauwelijks nog te tornen valt. Ik merk nog graag op dat de studie in een toegankelijke stijl is geschreven en dat zeker het consequent vertalen van alle citaten uit middeleeuwse teksten een pluspunt is: niet alleen is het een handreiking aan de lezer, het verheldert wel degelijk ook de argumentatie van de auteur.' Geert H.M. Claassens, in: Leuvense Bijdragen 88 (1999), p. 495-500. '(...) Burgers' boek [is] een uiterst belangrijke bijdrage aan de studie van de Hollandse geschiedenis in de dertiende en vroege veertiende eeuw. Dankzij de talrijke citaten uit de Rijmkroniek en uit andere Latijnse bronnen, die bovendien telkens nauwkeurig worden vertaald, vormt het boek ook een ideale inleiding tot de studie van de verhalende bronnen voor de middeleeuwse Hollandse geschiedenis in het algemeen. Het blijft nu alleen nog wachten op de teksteditie van de Rijmkroniek die Burgers in voorbereiding heeft (p. 13). De voorliggende studie bewijst in ieder geval dat hij er de ideale uitgever van zal zijn.' Godfried Croenen in: Holland 34 (2002) 1, p. 17-19. Verder gesignaleerd in: The Year's Work in Modern Language Studies 61 (1999), p. 778; Spiegel Historiael 35 (2000) 7-8, p. 327; Genealogie 6 (2000), p. 90; NRC-Handelsblad 15-01-2000; Hollands Historisch Magazine 4 (1999) 4, p. 11; 5 (2000) 1, p. 39.

Vergelijkbare titels:
Jan van Riebeeck tussen wal en schip

Jan van Riebeeck...

Willem-Pieter van Ledden
€ 15,-
Een eigentijds verleden

Een eigentijds verleden

K. Ribbens
€ 33,-

De middeleeuwen in de...

-
€ 20,-
De opkomst van het Indocentrische geschiedbeeld

De opkomst van het...

Jaap Vogel
€ 24,-
De historie herzien

De historie herzien

-
€ 25,-
  • Uitgeverij Verloren
  • Torenlaan 25
  • 1211JA
  • Hilversum
  • T: 035-6859856
  • F: 035-6836557
  • E: bestel@verloren.nl