Registreren
Wachtwoord vergeten?
Winkelmandje (€ 0,-)
Verloren
381
850
1018
1227
1256
1320
1457
1500
1596
1658
1718
1806
1877
1946
381

381: In dit jaar ging een aanzienlijke Romeinse vrouw, Egeria, op reis naar Palestina, Egypte en Syrië. Zij wilde met eigen ogen alle Bijbelse plaatsen zien. Aan het verslag van haar pelgrimage voegde zij een beschrijving van de liturgische vieringen in Jeruzalem toe. Zie ook: In het land van de Bijbel; Ambrosius Zeebout, Tvoyage van Mher Joos van Ghistele.

850

850-875: Het Evangeliarium van Egmond, dat de oudst bekende afbeeldingen van mensen en gebouwen uit de Nederlanden bevat, wordt vervaardigd. Rond 975 komt het in bezit van Graaf Dirk II van Holland, die er een met edelstenen bezette gouden band omheen laat zetten en het aan de Egmondse Abdij ten geschenke geeft. Zie ook: Annalen van Egmond; Het klooster Egmond: hortus conclusus.

1018

1018: Hertog Godfried van Lotharingen probeert met een landing in vijandelijk gebied de burcht in Vlaardingen te veroveren. Van de strijd en het daaropvolgende bloedbad is een verslag bewaard gebleven van de hand van Alpertus van Metz. Zie ook: Alpertus van Metz, Gebeurtenissen van deze tijd. Een fragment over bisschop Diederik I van Metz. De mirakelen van de heilige Walburg in Tiel.

1227

1227: Onder leiding van de bisschop van Utrecht eindigt de slag tegen opstandelingen bij Ane in een nederlaag. In hun zware harnassen en onder vuur van de boogschutters zinken de ridders weg in het Drentse moeras: 400 strijders laten het leven. Zie ook: Ronald de Graaf, Oorlog om Holland 1000-1375; Een verhaal over Groningen, Drente, Coevorden en allerlei andere zaken onder Utrechtse bisschoppen.

1256

1256: Graaf Willem II van Holland zakt bij Hoogwoud met paard en al door het ijs en wordt vermoord door de Westfriezen. Zijn zoon Floris V volgt hem op. Zie ook: De stadsrechten van Graaf Willem II van Holland; Jan Willem Verkaik, De moord op graaf Floris V; Antheun Janse, Ridderschap in Holland.

1320

Omstreeks 1320 wordt in Brabant  de Lancelotcompilatie vervaardigd. Het is een bewerking in Middelnederlandse verzen van de dertiende-eeuwse Franse trilogie Lancelot du Lac - la Queste del Saint Graal - La Mort le Roi Artu.  Hieraan zijn zeven ridderomans toegevoegd, waardoor de Lancelotcompilatie de schatkamer is van de Middelnederlandse Arturliteratuur. Zie ook: De ongevalliche Lanceloet. Studies over de Lancelotcompilatie.

1457

1457: Suster Bertken laat zich inmetselen in de Utrechtse Buurkerk. Met één raam naar de straat en een ander dat uitziet op het altaar vormt zij een schakel tussen kerk en wereld. In haar kluis schrijft ze verschillende gebeden, traktaten en liederen. Zie ook: Bertken Jacobs, Mi quam een schoon geluyt in mijn oren; Anneke Mulder-Bakker, Verborgen vrouwen. Kluizenaressen in de middeleeuwse stad.

1500

1500: Na de uitvinding van de boekdrukkunst door Gutenberg maakt de boekproductie in de Nederlanden een stormachtige ontwikkeling door. Er worden tal van bijbels en volksboeken gedrukt. Zie ook: Willem Heijting, Profijtelijke boekskens; De gedrukte Nederlandse Reynaerttraditie; De tovenaar Vergilius.

1596

1596: Constantijn Huygens wordt geboren te Den Haag. Deze diplomaat, dichter, musicus en componist zou een vooraanstaande rol spelen in het Hollandse culturele leven van de Gouden Eeuw. Zie ook: Inge Broekman, De rol van de schilderkunst in het leven van Constantijn Huygens (1596-1687); Rudolf Rasch, Driehonderd brieven over muziek van, aan en rond Constantijn Huygens; Vrouwen rondom Huygens.

1658

1658: VOC- viceadmiraal Witte de With sterft op zee tijdens een gevecht om de Sont. Zijn gebalsemde lichaam wordt een jaar later bijgezet in een praalgraf in de Rotterdamse Sint-Laurenskerk. Zie ook: Anne Doedens, Witte de With 1599-1658; De jacht op Spaans zilver; Wendy de Visser, Piet Hein en de zilvervloot.

1718

1718: Op 6 Augustus wordt Jacob Frederik Muller, alias Jaco, op de Dam geradbraakt. In de Amsterdamse geschiedenis geldt hij als de grootste schurk aller tijden. Zijn reputatie is gebaseerd op een pamflet met ombetrouwbare gegevens dat verscheen tijdens de appèlprocedure voor het Hof van Holland. Zie ook: Frans Thuijs, De ware Jaco.

1806

1806: Op verzoek van een delegatie uit de Nederlanden benoemt keizer Napoleon zijn broer Lodewijk Napoleon tot koning van het Koninkrijk Holland. Zijn pogingen Nederlands te spreken, leiden tot de bijnaam 'conijn van Holland'. Zie ook: Amsenga/Dekkers, 'Wat nu?', zei Pichegru ; Nederland in Franse schaduw.

1877

1877: Aletta Jacobs legt als eerste Nederlandse vrouw het universitair examen Geneeskunde af. Met haar latere strijd voor het vrouwenkiesrecht staat zij aan het begin van de eerste feministische golf. Tijdgenote Johanna Naber bevordert de maatschappelijke erkenning van vrouwen door hen op de voorgrond te plaatsen in haar geschied-verhalen. Zie ook: Maria Grever, Strijd tegen de stilte; Anneke Ribberink, 'Leidsvrouwen en zaakwaarneemsters'.

1946

1946: Op 15 november wordt het Akkoord van LInggadjati gesloten. Nederland zou samen met de Verenigde Staten van Indonesië, Suriname en de Nederlandse Antillen de Nederlandsch-Indische Unie vormen. De Tweede Kamer gaat niet akkoord. UIteindelijkt leidt dit tot de politionele acties. Zie ook: Frans Glissenaar, 'DD'. Het leven van E.F.E. Douwes Dekker; Idem, Indië verloren, rampspoed geboren; Linggadjati.

  • Home
  • Boeken
  • Tijdschriften
  • SERIES
  • Over Ons
  • Nieuws
  • info en links
  • Contact
De Rijmkroniek van Holland en zijn auteurs

€ 37,-



Details
Redactie:
-
ISBN:
9070403439
NUR:
684, 613
Boeksoort:
w
Talen:
Nederlands
Uitgever:
Verloren
Reeks:
Hollandse Studiën
Reeks nummer:
35
Druk:
1
Jaar van uitgifte:
1999
Aantal bladzijdes:
492
Bindwijze:
ing
Extra:
geïllustreerd
Aantal delen:
1
Status:
leverbaar

Overzicht > historiografie > De Rijmkroniek van Holland en zijn auteurs

Historiografie in Holland door de Anonymus (1280-1282) en de grafelijke klerk Melis Stoke (begin veertiende eeuw)

J.W.J. Burgers
Flaptekst

De Rijmkroniek van Holland behandelt de geschiedenis van het graafschap Holland en Zeeland tot het jaar 1305 en geeft met name een levendig en gedetailleerd verslag van de roerige periode 1296-1304. Het belang van de bron voor de Zeeuwse en Hollandse geschiedschrijving wordt al eeuwen onderkend. Veel middeleeuwse schrijvers hebben uit de kroniek geput en ook ons huidige beeld van de middeleeuwse geschiedenis van Holland, zowel het populaire als het wetenschappelijke, gaat voor een groot deel terug op dit werk. J.W.J. Burgers bereidt een nieuwe editie van de Rijmkroniek voor - de vijfde sinds 1591. Ook voor literatuurhistorici en taalkundigen vormt de kroniek een belangrijk studieobject. De eerste versie van de Rijmkroniek is het oudste volkstalige werk in dit genre en het gehele werk is een van de vroegste volledig overgeleverde en meer omvangrijke literaire teksten in het Nederlands. Hoewel er veel onderzoek verricht is naar de Rijmkroniek, zijn het auteurschap en de datering van de verschillende stadia en de twee voltooide versies nog steeds onderwerp van discussie. De ontdekking van een groot aantal door Melis Stoke eigenhandig geschreven oorkonden stelde Burgers in staat Stokes ambtelijke carrière, eerst als stadsklerk in Dordrecht en later in de grafelijke kanselarij, te volgen. Met behulp van die nieuwe informatie en door een nauwkeurige stilistische en inhoudelijke analyse van de tekst kon het ontstaan van de Rijmkroniek worden gereconstrueerd. Het blijkt dat in de jaren 1280-1282 een eerste, anonieme auteur een kroniek heeft geschreven voor graaf Floris V, waarna Stoke in twee stadia, in 1301-1302 en in of kort na 1305, een vervolg daarop vervaardigde in opdracht van de graven Jan II en Willem III. Nog later (waarschijnlijk na 1308, mogelijk in 1311-1314) heeft Stoke de kroniek opnieuw herzien. Burgers beschrijft de werkwijze en doelstellingen van beide chronisten, de bronnen die zij gebruikten en de politieke en culturele context waarin beide kronieken ontstonden.

Recensie

'Eigenlijk kan een bespreking van deze omvang geen recht doen aan een boek van deze allure, dat veel weg heeft van een detective. (...) Burgers heeft onderzoek van grote klasse afgeleverd, dat slechts voor kleine kanttekeningen ruimte laat, zoals die over de "ontleende" verzen uit Karel ende Elegast. Ik heb slechts twee opmerkingen als lezer. Men kan eigenlijk bij elk hoofdstuk beginnen, aangezien Burgers (bewust) voortdurend de stand van zaken weergeeft en herhaalt. Die redundantie begon mij, van begin tot eind lezend, soms wat te irriteren. Iets wat ook gold voor zijn neiging om zelfs kleine bevindingen steeds als bewijzen te bestempelen voor iets dat in dat stadium al lang op andere en betere grond(en) was aangetoond. (...) Dat haalt nodeloos de vaart uit dit prachtige boek.' Rob Resoort in: Literatuur (2000) 4, p. 228-230. 'Op grond van de door beide auteurs gebruikte bronnen, toont Burgers aan dat de "Rijmkroniek van Holland" in de Hollandse literaire traditie van haar tijd past, maar dat er daarnaast niets op tegen is om de tekst als bron voor historisch onderzoek te gebruiken, omdat zowel de anonymus als Stoke als "competente, welingelichte en in principe waardheidsgetrouwe auteurs" beschouwd mogen worden (p. 318). Ook Burgers kunnen we trouwens als een competente, welingelichte en in principe waarheidsgetrouwe auteur kenschetsen. Hij bestudeert de materie vanuit verschillende invalshoeken en doet geen enkele bewering zonder deze eerst zorgvuldig te boekstaven en hij formuleert precies en gedegen. (...) De vragen met betrekking tot de "Rijmkroniek", die in de inleiding aan de orde komen, worden in het slothoofdstuk overtuigend beantwoord. Hoe Burgers op grond van o.a. historisch, paleografisch en taal- en letterkundig onderzoek tot deze antwoorden komt is in de tussenliggende hoofdstukken op de voet te volgen. Burgers' studie over de "Rijmkroniek van Holland" is een prachtige studie!' Tanneke Schoonheim in: Amsterdamer Beiträge zur älteren Germanistik 54 (2001), p. 233-236. 'Al met al is Burgers' monografie een grote stap voorwaarts in het onderzoek van de Rijmkroniek van Holland. Het toekomstig onderzoek - of dat nu strikt historisch of literair georiënteerd is - kan niet om dit degelijke werk heen. (...) Het zicht dat deze studie biedt op de genese van de Rijmkroniek zal ongetwijfeld op details nog worden bijgesteld: niet alles wat Burgers zegt over de literaire aspecten ervan, bijvoorbeeld de verbindingen met andere (volkstalige) teksten, is voor mij even overtuigend. Maar het schijnt mij toe dat - gegeven het beschikbare bronnenmateriaal - er aan de grote lijnen van dit beeld nauwelijks nog te tornen valt. Ik merk nog graag op dat de studie in een toegankelijke stijl is geschreven en dat zeker het consequent vertalen van alle citaten uit middeleeuwse teksten een pluspunt is: niet alleen is het een handreiking aan de lezer, het verheldert wel degelijk ook de argumentatie van de auteur.' Geert H.M. Claassens, in: Leuvense Bijdragen 88 (1999), p. 495-500. '(...) Burgers' boek [is] een uiterst belangrijke bijdrage aan de studie van de Hollandse geschiedenis in de dertiende en vroege veertiende eeuw. Dankzij de talrijke citaten uit de Rijmkroniek en uit andere Latijnse bronnen, die bovendien telkens nauwkeurig worden vertaald, vormt het boek ook een ideale inleiding tot de studie van de verhalende bronnen voor de middeleeuwse Hollandse geschiedenis in het algemeen. Het blijft nu alleen nog wachten op de teksteditie van de Rijmkroniek die Burgers in voorbereiding heeft (p. 13). De voorliggende studie bewijst in ieder geval dat hij er de ideale uitgever van zal zijn.' Godfried Croenen in: Holland 34 (2002) 1, p. 17-19. Verder gesignaleerd in: The Year's Work in Modern Language Studies 61 (1999), p. 778; Spiegel Historiael 35 (2000) 7-8, p. 327; Genealogie 6 (2000), p. 90; NRC-Handelsblad 15-01-2000; Hollands Historisch Magazine 4 (1999) 4, p. 11; 5 (2000) 1, p. 39.

Vergelijkbare titels:
De palimpsest (set)

De palimpsest (set)

-
€ 35,-
Sophie, koningin der Nederlanden

Sophie, koningin der...

Dianne Hamer
€ 25,-
Kijk op de Middeleeuwen

Kijk op de Middeleeuwen

-
€ 8,-
Jan van Naaldwijk’s Chronicles of Holland

Jan van...

Sjoerd Levelt
€ 35,-
Katholieke identiteit en historisch bewustzijn

Katholieke identiteit...

Albert van der Zeijden
€ 32,-
  • Uitgeverij Verloren
  • Torenlaan 25
  • 1211 JA
  • Hilversum
  • T: 035-6859856
  • F: 035-6836557
  • E: bestel@verloren.nl